پرش به محتوا
هرمزجانHORMOZJAN
ورود
🫙 ترشی و چاشنی 📍 هرمز

سوراغ

به بندری: سوراغ / سوراق (صوراغ)

چاشنی سرخ‌رنگ و شور جزیره هرمز از ماهی ریز، نمک، پوست نارنج و «گِلَک» یعنی خاک سرخ خوراکی جزیره؛ طعمی که فقط در هرمز پیدا می‌شود.

🧂 مواد لازم
زمان کل
۴۵ دقیقه
برای
۴ نفر
سختی
سخت
مراحل
۷ گام

📜 تاریخچه و فرهنگ

سوراغ مشهورترین خوراک بومی جزیره هرمز است و رنگ سرخش را از گلک، خاک سرخ اکسید آهن جزیره، می‌گیرد. زنان هرمزی ماهی‌های ریز فصل مثل مومَغ (حشینه یا ساردین پهلوطلایی) را با نمک، پوست نارنج و آب گلک در ظرف دربسته زیر آفتاب می‌گذارند تا چاشنی غلیظی به دست آید. سوراغ روی نان محلی (از جمله نان «تمشی» که با همین خاک رنگ می‌گیرد) مالیده می‌شود یا با برنج پخته می‌شود و امروز یکی از جاذبه‌های خوراکی گردشگران هرمز است.

🧂 مواد لازم

برای ۴ نفر
۰ از ۶ آماده

هر چه را آماده کردید تیک بزنید؛ روی همین دستگاه ذخیره می‌شود.

۳ بخش · ۷ گام

طرز تهیه مرحله‌به‌مرحله

۱آماده‌سازی ماهی و آب گلک

۳ گام
  1. گام ۱

    ماهی‌های ریز را خوب بشویید، آبشان را بگیرید و با بخشی از نمک مخلوط کنید.

    💡 ماهی باید همان روز صید و کاملاً تازه باشد.
  2. گام ۲

    گلک را در آب بریزید و هم بزنید، بگذارید چند دقیقه بماند تا ذرات درشت ته‌نشین شوند و آب سرخ‌رنگ را جدا کنید.

    💡 گلک بسیار نرم است و بعضی خانواده‌ها آن را صاف نمی‌کنند؛ جدا کردن آب از ته‌نشین شن را کمتر می‌کند.
  3. گام ۳

    باقی نمک را در آب سرخ گلک حل کنید.

۲پر کردن ظرف و آفتاب دادن

۳ گام
  1. گام ۴

    ماهی‌های نمک‌زده را لایه‌لایه با تکه‌های پوست نارنج (و در صورت تمایل برگ لیمو) در یک شیشه یا دبه تمیز بچینید.

  2. گام ۵

    آب سرخ و نمک‌دار گلک را روی ماهی‌ها بریزید تا کاملاً پوشیده شوند و در ظرف را محکم ببندید.

    💡 ظرف فلزی به کار نبرید.
  3. گام ۶

    ظرف را حدود ۱۰ روز تا دو هفته زیر آفتاب بگذارید و گاهی تکانش دهید تا مایع غلیظ شود و به رنگ سرخ تیره درآید.

    💡 مدت در روایت‌ها از ۱۰ روز تا چند هفته متفاوت است؛ ملاک، نرم شدن ماهی و غلیظ شدن سس است.

۳سرو

۱ گام
  1. گام ۷

    کمی از سوراغ رسیده را در کاسه کوچک بریزید و روی نان داغ بمالید یا به برنج در حال پخت اضافه کنید.

    💡 سوراغ بسیار شور است؛ به غذایی که با آن می‌پزید نمک اضافه نکنید.

🍽 نحوهٔ سرو

سوراغ را مثل مربا یا کره روی نان محلی داغ (مثل تمشی یا نان تنوری) بمالید، یا یک تا دو قاشق آن را هنگام پخت به برنج بزنید (مثلاً برنج با میگو). کنار عدس پلو و دال هم خورده می‌شود. چون بسیار شور است، کم مصرف کنید.

⭐ نکته‌های طلایی

  • گلک را خودتان از کوه‌ها و سواحل هرمز برنداشید؛ هم برای حفاظت از طبیعت جزیره و هم برای ایمنی، آن را از زنان و فروشندگان محلی که سال‌ها سوراغ و تمشی می‌پزند تهیه کنید.
  • هشدار ایمنی: یک پژوهش ایرانی (مجله تحقیقات بهداشت محیط مشهد) مقدار آرسنیک را در خاک‌های سرخ هرمز بسیار بالاتر از میانگین پوسته زمین گزارش کرده است؛ سوراغ را گاه‌گاهی و به مقدار کم بخورید و کودکان و زنان باردار از آن پرهیز کنند.
  • مثل همه چاشنی‌های تخمیری ماهی، فقط ماهی تازه و ظرف تمیز به کار ببرید و نمک را کم نکنید؛ بوی گندیده یا کپک یعنی باید دور ریخته شود.
  • اگر به سوراغ دسترسی ندارید، در دستورهایی مثل برنج با میگو می‌توان آن را حذف کرد؛ جایگزین واقعی ندارد.

این غذا را پختید؟

👁 ۴۷ بازدید
منابع پژوهش (۹)
نوش جان

کلیپ‌ها و عکس‌های شما

هنوز عکس یا کلیپی از سوراغ فرستاده نشده؛ اگر آن را پختید، عکس یا کلیپش را بفرستید.

عکس یا کلیپ سوراغ خودتان را بفرستید

برای فرستادن کلیپ یا عکس وارد حساب کاربری شوید؛ پس از تأیید با نام شما نمایش داده می‌شود.

ورود و ارسال
گفت‌وگو

نکته‌ها و تجربه‌های شما

هنوز نظری ثبت نشده؛ اولین تجربه را شما بنویسید.

نظر یا تجربهٔ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نمی‌شود. نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.