سیحِر باطنه 1

ترجمه‌ی فارسی پیشنهادی

جادوگرِ باطنه

داستانی واقعی در لارک (قسمت اول)

مدرسه کم‌کم شلوغ شده بود و دانش‌آموزها همه آمده بودند، ولی از معلم خبری نبود. ما دیگر عادت کرده بودیم: معلم یک روز ساعت هشت، یک روز ساعت نه از خواب بیدار می‌شد و سر کلاس می‌آمد. وقتی سایهٔ چوب پرچم به سنگ اول می‌رسید، یعنی ساعتش شده؛ همین ساعت را به ما نشان می‌داد و خودمان سر کلاس می‌رفتیم. نه ما ساعت داشتیم، نه مدرسه، و ساعت آقا معلم هم خراب بود؛ برای همین روی چوب پرچم برای خودمان یک ساعت آفتابی درست کرده بودیم. مدرسهٔ ما (دبستان نادری لارک) تا کلاس چهارم شاگرد داشت و همه‌مان توی یک کلاس جمع می‌شدیم. مرزبندی کلاسی و جنسی در کار نبود؛ دخترها و پسرها از هفت‌ساله تا دوازده‌ساله با هم توی یک کلاس بودیم. ساعت یازده معلم کلاس سومی‌ها را به ورزش فرستاد. مدرسهٔ ما تا ساحل پنجاه متر فاصله داشت و ورزش برای ما یعنی درآوردن لباس، دویدن توی آب دریا و گرفتن ماهی «شورت». یک طناب پنجاه‌متری داشتیم که هر نیم متر یک سنگ به آن بسته بودیم. دو نفر آن را در طول ساحل توی آب دریا می‌کشیدند و عده‌ای هم از جلو ماهی‌ها را به طرف طناب می‌راندند. ماهی‌ها تا به طناب می‌رسیدند می‌رفتند زیر خاک و ما هم با مهارت ماهی‌ها را می‌گرفتیم و از آب بیرون پرت می‌کردیم. بیشتر «شورت» و «نایت» زیر خاک می‌رفتند. البته معلم از «نایت» خوشش نمی‌آمد و می‌گفت مثل مارمولک است. احمد، پسر زید صالح، که ما اسمش را «سنگسر» گذاشته بودیم، امروز خیلی خوشحال بود؛ سربه‌سر دخترها می‌گذاشت و با همه شوخی و مسخره‌بازی می‌کرد. احمد از دوست‌های خوب من و ممد عبدالرحمان بود؛ برای همین به ممد عبدالرحمان گفتم: «انگار خروس احمد به اذان افتاده!!» عصر که داشتیم به خانه می‌رفتیم، سنگسر طاقت نیاورد و علت خوشحالی‌اش را گفت: «خبر داری خواهرم فاطمه زاییده؟ از دیشب همهٔ پیرزن‌ها خانهٔ ما جمع شده‌اند.» و در حالی که از خوشی کیف مدرسه‌اش را به هوا پرت می‌کرد گفت: «آهای، یادت نرود! امشب برویم قلاب بیندازیم؛ می‌خواهم برای خواهرم ماهی «بطه» بگیرم، بطهٔ گنده‌گنده برای خواهرم!» و همان‌طور که این حرف را تکرار می‌کرد، دوان‌دوان به طرف خانه‌شان رفت.

صبح روز بعد وقتی به مدرسه رفتم هنوز کسی نیامده بود. خانهٔ من و ممد عبدالرحمان نزدیک مدرسه بود و هر روز زودتر از همه به مدرسه می‌آمدیم. رفتم کتاب‌هایم را توی کلاس بگذارم و بیایم کنار ساحل، که دیدم سنگسر توی کلاس نشسته. متوجه نشد که من آمده‌ام توی کلاس. صدایش زدم؛ هیچ نگفت. نزدیکش رفتم و با دست شانه‌اش را تکان دادم: «چته؟ خوابی؟» حرف نمی‌زد؛ فقط صدای گریه‌اش را می‌شنیدم. گفتم: «کتک خورده‌ای؟» باز هم چیزی نگفت! رفتم روبه‌رویش، سرش را بلند کردم و به شوخی گفتم: «سنگسر، چته؟» وقتی جواب نداد تعجب کردم؛ هر وقت اذیتش می‌کردم و «سنگسر» صدایش می‌زدم، فوراً می‌زد توی صورتم!! «بردندشان!!» بالاخره حرفی زد. گفتم: «کی را بردند؟» گفت: «خواهرم و بچه‌اش را. دیشب همه‌شان روی بام خانهٔ ما بودند؛ می‌خواستند سقف را باز کنند و بیایند خواهرم و بچه‌اش را ببرند.» حالا گریه‌اش کمتر شده بود و می‌خواست جدی حرف بزند. نزدیک دریا که رسیدیم نشست، رو به من کرد و با جدیت گفت: «تو همیشه می‌گویی پدرت گفته جادوگر و جن وجود ندارد، ولی دیشب آمده بودند و پشت خانهٔ ما جمع شده بودند. من صدای پایشان را می‌شنیدم. بعضی‌شان مثل کلاغ بودند. پیرزن‌ها هر چه قرآن خواندند فایده‌ای نکرد؛ آن‌ها دل خواهرم و بچه‌اش را کنده بودند و آمده بودند ببرندشان پیش خودشان، توی باطنه.»

..

سیحر (سی حِر) = جادوگر

بیرَک = پرچم

ساه = سایه

اَفتُو = آفتاب

لُوتیو = ساحل

کَلپَک = مارمولک

خاک شُو اَزه = زیر خاک می‌رفتند

کُروسَک = خروس

بُونگ = اذان (کُروسَک وا بُنگ هندن کنایه‌ای از بالغ شدن پسرها و موقع عاشق شدن آنهاست)

لَهر = خانه

خَه، خَاه، دادا = خواهر

چُولَنگ = کودک

تُوش = پرت کردن، پرتاب کردن

نشبیلی = گرفتن ماهی با قلاب ماهیگیری

کَنگ = شانه

نَخوی = خوابیدی

گَراغ = کلاغ

هَد = پهلو، پیش

باطنه = منطقه‌ای است در شرق عمان که امروزه یکی از استان‌های مهم این کشور می‌باشد. در قدیم این منطقه پناهگاه گروه‌های باطنیه از فرقهٔ اسماعیلیه و خوارج بوده و از لحاظ تاریخی منطقهٔ مهمی بوده است. در جنوب ایران این منطقه را بیشتر به‌عنوان بر باطنه (ساحل باطنه) می‌شناسند که در گذشته ارتباط اقتصادی، تاریخی و سیاسی مهمی با منطقهٔ هرمزگان داشته است.